Lương y Nguyễn Thượng Minh một đời chữa bệnh cứu người
Trang chủ > Hỏi Đáp - Chia Sẻ > Lương y Nguyễn Thượng Minh một đời chữa bệnh cứu người

Lương y Nguyễn Thượng Minh một đời chữa bệnh cứu người

Lương y Nguyễn Thượng Minh một đời chữa bệnh cứu người
5 (100%) 6 votes

Nói về lương y Nguyễn Thượng Minh, thuở đời ít thấy được một vị lương y tài đức vẹn toàn như thế. Nói không ngoa, thầy bắt đầu nghiên cứu về cây thuốc từ khi mới hơn 10 tuổi. Thừa hưởng cái tài bẩm sinh với nghề y và sự chỉ dạy của ông nội cùng cha – cả hai đều là những lương y danh tiếng, trong đó ông nội còn là Ngự y triều Nguyễn thời xưa – thầy Thượng Minh nhanh chóng xác định cuộc đời mình đi theo con đường bắt bệnh bốc thuốc cứu người. Đến nay, thầy đã quá thất thập, cả cuộc đời thầy đã chữa trị cho tới hơn 20.000 con bệnh từ khắp nơi. Và hiện tại, thầy vẫn đang tiếp tục quá trình chu du khắp nơi, mang thuốc mang tâm đi cứu chữa dân lành.

luong-y-nguyen-thuong-minh-1

Lương y Nguyễn Thượng Minh – vị cứu tinh giúp hàng ngàn người thoát khỏi bệnh xương khớp ( Ảnh được scan từ “Nguyễn Thượng Minh tập ký truyện”)

Kế thừa tài đức từ ông cha

Như đã nói, lương y Nguyễn Thượng Minh có cả cha và ông nội đều là thầy thuốc, chữa bệnh bằng thuốc Nam. Ông nội của thầy tên Nguyễn Thượng Trác, cả đời túc trực trong cung Vua phủ Chúa thời nhà Nguyễn, hễ sức khỏe vua chúa quan lại, hoàng thân quốc thích có biến cố gì là có mặt. Cụ được nhà vua trọng dụng bởi cái tài chữa bệnh của mình. Nhưng khi đó, cũng vì cái luật của chế độ thời ấy, mà chẳng có bài thuốc quý nào của cụ Thượng Trác được mang ra chữa trị cho dân thường.

Tới thời của cụ Thượng Bình, chính là con trai cụ Thượng Trác, bố của lương y Thượng Minh, ấy là thời kháng chiến chống Pháp, sau là chống Mỹ. Ban đầu, cụ Thượng Bình từng có ý định bỏ nghề y đi làm lính. Nhưng chẳng bao lâu mọi người nhận thấy cái tài chữa bệnh của cụ, vậy là cụ lại chuyển qua chữa quân chữa dân quanh vùng kháng chiến. Thảo dược vùng Tây Bắc khác với đất Huế quê cụ, nhưng cũng lại chính nhờ thế mà cụ phát hiện thêm nhiều vị thuốc mới, nghiên cứu sâu hơn vào từng bài thuốc.

Đời thứ ba, lương y Nguyễn Thượng Minh, kế thừa nghề y của gia đình, ở cả cái tài và cái tâm. Thầy tiếp quản Đông y dược Thái y viện do cha lập nên ở đất Thái Nguyên, rồi một mình chèo lái khi cha qua đời. Nói về cái tài, thầy am tường y thuật từ nhỏ, giỏi bắt bệnh, giỏi bốc thuốc, lại ham học hỏi, tự sáng tạo những bài thuốc mới. Được cha dạy dỗ thêm nên cái tài càng vươn xa. Nói về cái tâm, nơi thầy chữa bệnh (Đông y dược Thái y viện – cùng là nhà của thầy) lúc nào cũng nườm nượp người vào ra không ngớt. Người xa người gần đều cố gắng đến cắt thuốc tìm bệnh. Thầy đâu chỉ bốc thuốc không đâu, thầy còn quan tâm hoàn cảnh của người ta, ai khó quá thầy còn giúp đỡ, thầy chẳng tâm niệm chữa bệnh kiếm tiền bao giờ cả.

Xem thêm: Gặp cháu 3 đời của Ngự y chữa bệnh xương khớp trong Thái y viện triều Nguyễn

Cả đời chữa bệnh cứu người

Ngày ngày quẩn quanh bên trong Đông y dược Thái y viện không ngớt người, vị lương y Nguyễn Thượng Minh chỉ dành ra được chút ít thời gian cho những việc cá nhân. Thế mà, thầy vẫn phải cố gắng dành ra một chút để đi tìm hiểu, nghiên cứu tiếp về các loại bệnh với thảo dược, thế nên hầu như chẳng được nghỉ ngơi là mấy.

Cuộc đời chữa bệnh cứu người của thầy Thượng Minh có kể hết ra phải dài vài cuốn sách. Tên tuổi của thầy không chỉ được lưu truyền khắp vùng, mà còn lan đi rất xa, chính thế mà nhiều người không quản lặn lội đường xa đến từ đêm hôm, ngồi chờ xếp hàng từ sáng sớm mong được gặp thầy bắt bệnh. Người xa nhất ở mãi Khánh Hòa, đợi mãi có dịp công tác ra Hà Nội để lên Thái Nguyên gặp thầy. Người thì già đến tám chục, vẫn đòi con cháu lên trực tiếp bằng được một lần mới yên tâm…

Cũng chẳng ít lần, nhiều người nửa ngờ nửa vực tìm đến nhà thầy nhưng không phải để bắt bệnh hay cắt thuốc, mà chỉ để xem xem thầy tài giỏi đến đâu, có thực được như lời đồn không. Cũng có những đối thủ vì ganh ghét mà tới phá bĩnh, giả làm người bệnh khóc lóc bắt đền thuốc chữa không khỏi. Tất cả những trường hợp ấy đều phải ngậm ngùi đi về, người thì tâm phục khẩu phục cái tài của thầy, người thì bị bóc mẽ đến xấu mặt vì không phải bệnh nhân mà giả dạng bệnh nhân…

luong-y-nguyen-thuong-minh-4

Lương y Nguyễn Thượng Minh nổi tiếng về chữa trị bệnh xương khớp khắp vùng. Những người ở vùng xa xôi cũng tìm đến ông để chữa trị. (Ảnh được scan từ tư liệu “Nguyễn Thượng Minh tập ký truyện”)

Lương y Nguyễn Thượng Minh cứ ngày ngày đều đặn với cuộc sống của mình như thế, cho đến vài năm gần đây. Bao năm gắn bó với Đông y dược Thái y viện ở vùng đất Thái Nguyên, thầy Thượng Minh bỗng nhận ra rằng, dù tiếng tăm của thầy có xa rộng đến đâu, vì vẫn có rất nhiều người không thể đến được vì nhiều nguyên do, hoặc là xa quá, hoặc là lo sợ không đủ tiền đi lại thuốc thang, hoặc là không có người giúp đỡ, hoặc ốm yếu quá không thể đi đâu… Thật chỉ có những lương y có tâm lắm mới nghĩ được đến dường ấy. Khi đó công việc tại Thái y viện cũng tạm ổn, vậy là thầy quyết định chu du đó đây, vừa học hỏi, tìm thêm những vị thuốc mới, vừa tìm đến trực tiếp những con bệnh nguy nan ít có điều kiện chữa trị mà giúp đỡ, thỉnh thoảng mới quay về nhà giải quyết công việc và chuyện riêng. Cứ thế cứ thế kéo dài cho đến bây giờ. Thế nên, hiện tại, hàng xóm láng giềng mới ít thấy thầy Thượng Minh có mặt ở nhà.

Nỗi lo về sự kế nghiệp

Truyền thống gia đình nhà lương y Nguyễn Thượng Minh là “cha truyền con nối” nghiệp thầy thuốc chữa bệnh cứu người. Thế nhưng, truyền thống đó ít thấy còn thấy phù hợp trong xã hội ngày càng hiện đại bây giờ. Theo guồng quay của cuộc sống như thế, hai người con của thầy Thượng Minh (thầy có một con trai và một con gái) theo học trường văn hóa như những đứa trẻ bình thường khác. Lớn lên, cả hai đều hướng ra nước ngoài học tập và có ý định phát triển sự nghiệp theo con đường riêng. Hiện tại, hai người con của thầy Thượng Minh đang sống tại Nhật Bản, có lẽ cũng không có ý định kế nghiệp nghề thầy thuốc Đông y của cha mình.

Chính vì vậy, lo lắng rằng những bài thuốc quý, trong đó có những bài thuốc gia truyền cha ông để lại bị thất truyền, lương y Nguyễn Thượng Minh buộc phải tìm cách khác để duy trì, để cho những bài thuốc được sống tiếp và được tiếp tục sử dụng chữa bệnh cứu người. Thầy đã lo lắng về điều này từ rất lâu, trước cả việc thầy quyết định lên đường đi khắp nơi chữa bệnh. Mà có lẽ, sau đó chính nhờ tìm được người truyền nghề rồi thầy mới yên tâm để đi như thế.

Quay lại cái hồi thầy Thượng Minh bắt đầu tìm người kế nghiệp, vốn tiếng lành đồn xa, chuyện của nhà thầy hầu như ai ai cũng biết, nhiều người cũng đến hỏi han ngỏ ý muốn học lại nghề y của thầy lắm, thậm chí trong đó còn có cả mấy người đối thủ hay phá bĩnh khi xưa. Nhưng thầy biết nhìn người, biết chọn người, có tài mà không có tâm thì truyền cho họ chỉ để trục lợi; có tâm mà không có tài thì chỉ dễ khiến mấy bài thuốc bị mai một dần đi, chẳng thể phát triển lên hơn. Chờ đợi mãi, đắn đo mãi, thầy vẫn chưa tìm được ai để giao lại. Thầy quý nhất là hai bài thuốc chữa khớp xương Thái Y Phục Cốt Vương với Thái Y Tọa Cốt Phong, vốn do chính tay ông nội tìm ra và ghi chép để lại cho con cháu. Xưa kia đó là bài thuốc của phủ Chúa cung Vua, sau bố của thầy (lương y Nguyễn Thượng Bình) thì dùng cho quân dân vùng kháng chiến, còn thầy Thượng Minh thì dùng cho tất cả bách tính dân lành. Hai bài thuốc này hiệu nghiệm, thầy tin tưởng, lại là của gia truyền quý báu, thầy trân trọng nên mãi chẳng quyết định được ai để giao phó. Thầy quyết, nếu giao lại chỉ giao cho một người mà thôi, nhưng người đó phải làm cho bài thuốc được rạng danh, được phổ biến, chữa được cho nhiều người bệnh hơn thầy khi xưa.

Tìm được nơi để tin tưởng chuyển giao bài thuốc

Có một vị bác sĩ già tên Hoàng Trọng Tâm, cũng từng cả đời cống hiến với nền Y học cổ truyền. Mãi hẳn cho đến khi nghỉ hưu rồi, những tưởng vị bác sĩ sẽ về yên ổn sống bình tâm với con cháu, nhưng không, đau đáu trong lòng về một nỗi lo tương tự như vị lương y Nguyễn Thượng Minh, mặc dù hai người dường như chưa hề quen biết, nhưng thâm tâm thì lại có quan niệm giống nhau, rằng có nhiều bài thuốc quý đang dần bị mai một, bị thất truyền. Thế là một bên, lương y Thượng Minh thì đi tìm người kế nghiệp, một bên, bác sĩ Trọng Tâm tập hợp thêm vài người bạn – hầu hết đều là những người bạn già có kinh nghiệm Đông y lâu năm và cùng tâm niệm suy nghĩ – để đi khắp nơi tìm kiếm những bài thuốc quý mang về nghiên cứu, lưu giữ, phát triển và phổ biến chúng.

Hai bên gặp nhau vừa tình cờ lại vừa sắp đặt. Đoàn bác sĩ Đông y kia nghe tới tên tuổi và bài thuốc của lương y Thượng Minh, lặn lội đến tận nơi để tìm hiểu. Cả hai ban đầu đều nhìn nhau với ánh nhìn dò xét, nhưng chỉ ngay sau đó, họ như những người bạn tri kỷ lâu ngày gặp lại, trò chuyện cười nói vui vẻ vang cả một góc nhà. Mục đích giống nhau, mọi thứ điều kiện đều trùng hợp như có sắp xếp từ đầu, thế là chẳng khó khăn gì, thầy Thượng Minh quyết định giao lại cho nhóm người kia những bài thuốc quý, kể cả hai bài thuốc gia truyền quý báu nhất được truyền lại từ thời ông nội cho những con người mới chỉ gặp lần đầu nhưng cảm giác giống như tri kỷ trăm năm. Lần này thầy tin rằng quyết định của mình là đúng đắn. Còn lại, nhóm bác sĩ kia chính là những người đầu tiên thành lập nên Viện Sưu tầm và Nghiên cứu Nam dược Việt Nam bây giờ.

Kể từ đó, vị lương y Nguyễn Thượng Minh như mở được lòng, trút bỏ được gánh nặng trong tâm, mặc dù không phải là cha truyền con nối như truyền thống, nhưng xã hội mỗi lúc mỗi khác, thầy tin rằng lựa chọn lần này sẽ mang những bài thuốc đi xa hơn nữa, phát triển hơn nữa, chữa được nhiều người bệnh hơn nữa. Vậy là thầy quyết định lên đường rong ruổi như dự kiến của mình.

Trích Nguyễn Thượng Minh tập ký truyện

64 Bình luận

Trả lời